Dolnośląski Kongres Pamięci Narodowej to dwudniowe wydarzenie edukacyjne, które zajmie centralną płytę Hali Stulecia. Organizatorzy zaplanowali interaktywne ekspozycje, prezentacje materiałów archiwalnych oraz propozycje dla rodzin, młodzieży i starszych uczestników. W programie znajdują się pokazy filmowe, inscenizacje, gry i doświadczenia w wirtualnej rzeczywistości. Wydarzenie ma charakter otwarty i ma integrować różne formy pracy z pamięcią historyczną.
Jakie ekspozycje i strefy będą dostępne?
Na głównej płycie Hali Stulecia zaprezentowana zostanie immersyjna wystawa „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności” — projekt międzynarodowy opowiadający o drogach Polaków podczas II wojny światowej z użyciem projekcji, światła i dźwięku. Obok ekspozycji pojawią się autentyczne pamiątki: dokumenty, fotografie oraz fragmenty mundurów i przedmiotów codziennego użytku należących do żołnierzy i ludności cywilnej. Strefa Nowych Technologii udostępni gry i moduły VR, w tym tytuły „Warsaw Rising”, „Lotnicy – wojna w przestworzach” i „Gra Szyfrów”, a także wirtualne rekonstrukcje mieszkania z tajną drukarnią Solidarności Walczącej.
W jakim zakresie program skierowany jest do rodzin i młodzieży?
Przestrzeń edukacyjna obejmie kilkanaście stoisk przygotowanych przez oddziały IPN z całej Polski. W Strefie Pomarańczowej Alternatywy zostaną pokazane archiwalne fotografie i pamiątki związane z happeningami lat osiemdziesiątych oraz zaplanowano warsztaty graffiti szablonowego i sitodruku.
Przestrzeń Edukacji Rodzinnej zaoferuje zajęcia konstrukcyjne z klockami Lego, a w Strefie Malucha przewidziano puzzle, malowanie i zadania dostosowane do najmłodszych. W programie znajdą się też planszówki, komiksy, gra terenowa „Kronikarz Stulecia” oraz turniej gry planszowej „Konspira”, poświęcony działalności opozycji antykomunistycznej.
Jakie źródła pamięci i relacje zostaną zaprezentowane?
W części „Opowiedziane” uczestnicy będą mogli wysłuchać relacji świadków dotyczących deportacji, zbrodni katyńskiej, powstania warszawskiego, ratowania Żydów oraz doświadczeń związanych z opozycją demokratyczną. W strefie „Skarby Archiwum” pokazane zostaną oryginalne dokumenty przechowywane przez IPN, a w „Okruchach Pamięci” zaprezentowane zostaną kolekcje prywatne — listy, fotografie i pamiętniki trafiające do narodowego zasobu.
Biuro Poszukiwań i Identyfikacji IPN zaprezentuje działania pod hasłem „Powracamy po swoich”, w tym prace archeologiczne i proces identyfikacji ofiar totalitaryzmów. Równolegle odbędą się panele z historykami, naukowcami i dyplomatami na tematy polityki historycznej, roli KOR z 1976 roku oraz dziejów Układu Warszawskiego.
Czy udział jest płatny i jak odbywa się rejestracja?
Udział w kongresie jest bezpłatny. Wybrane atrakcje, warsztaty i turnieje wymagają wcześniejszej rejestracji online — zapisy prowadzone są na stronie https://www.kongrespamiecinarodowej.pl/. Organizatorzy informują o limitach miejsc przy niektórych zajęciach.
Na zewnątrz Hali Stulecia zaplanowano wystawy fotograficzne, między innymi prace Chrisa Niedenthala, oraz prezentacje dotyczące dziejów Wrocławia po II wojnie światowej i sylwetki Sergiusza Piaseckiego. W programie przewidziano także pokazy sprzętu wojskowego oraz występy grup rekonstrukcyjnych.
Na wybranych spektaklach i pokazach filmowych przewidziano tłumaczenie na polski język migowy. Dolnośląski Kongres Pamięci Narodowej odbędzie się 21–22 września 2026 w Hali Stulecia we Wrocławiu.
